Rau bò khai – nghe tên có vẻ dân dã, nhưng đây lại là một trong những loại rau rừng có giá trị dinh dưỡng và dược tính cao bậc nhất vùng núi phía Bắc. Mùi hăng đặc trưng khiến nhiều người e ngại lúc đầu, nhưng chỉ sau một lần nếm thử, bạn sẽ nhớ mãi hương vị ngọt thanh, giòn giòn rất riêng của nó. Vậy rau bò khai có tác dụng gì mà được mệnh danh là “rau thuốc”? Và chế biến thế nào để ăn vừa ngon, vừa bổ? Cùng Lorca khám phá ngay nhé.

Xem thêm:

• Rau diếp thơm còn gọi là rau gì? Tác dụng của rau diếp thơm

Rau bò khai là gì?

Rau bò khai là loại dây leo mọc tự nhiên ở các tỉnh như Lạng Sơn, Cao Bằng, Tuyên Quang, Bắc Kạn… Loại rau này còn có tên gọi khác là rau bồ khai, Lá rau hình bầu dục dài, màu xanh đậm, thân mềm. Khi vò sống có mùi khai đặc trưng. Đây cũng chính là điểm đặc biệt, làm nên tên gọi của loại rau này. Chất tạo nên mùi khai này là một loại tinh dầu. Tinh dầu của rau bò khai có tác dụng kháng khuẩn và chống viêm cực hiệu quả.

Điều thú vị là sau khi nấu chín, mùi khai gần như không còn. Thay vào đó là vị ngọt, mát, giòn giòn, rất hợp để xào, nấu canh. Vừa ngon miệng lại cực kì bổ dưỡng, tốt cho sức khỏe. Do đó, giá thành của loại rau này khá cao so với các loại rau khác.

Rau bò khai có theo mùa. Thông thường, mùa rau bò khai sẽ kéo dài suốt những tháng mùa xuân và hè. Lúc này, rau đạt độ non, ngon nhất. 

Rau bò khai có tác dụng gì? 5 lợi ích nổi bật mà bạn cần biết

1. Thanh nhiệt, giải độc, làm mát gan

Rau bò khai có tính mát, giúp giải nhiệt và tiêu độc hiệu quả. Đặc biệt, rau này rất tốt cho những người thường xuyên uống bia rượu, ăn đồ cay nóng hoặc có dấu hiệu nóng trong người.

Trong các bữa ăn hàng ngày, rau bò khai được sử dụng để hỗ trợ đào thải độc tố trong gan. Chúng có tác dụng làm dịu cơ thể, hạn chế mụn nhọt, rôm sảy do nóng gan. Vào mùa hè oi nóng, những đĩa rau bò khai vừa giúp chống ngán hiệu quả, vừa có tác dụng rất tốt cho cơ thể. Bổ sung vitamin, khoáng chất và giúp giải nhiệt.

2. Lợi tiểu, hỗ trợ thận và ngăn ngừa sỏi

Rau bò khai có tác dụng lợi tiểu tự nhiên, giúp cải thiện hoạt động bài tiết và ngăn ngừa tích tụ cặn trong thận. Người dân vùng núi thường dùng rau bò khai để hỗ trợ ngăn ngừa và điều trị sỏi thận nhẹ.

Nhờ tính năng lợi tiểu, rau này còn giúp giảm tình trạng phù nhẹ và hỗ trợ thải độc qua đường tiểu một cách hiệu quả. Tuy nhiên, chưa có nghiên cứu y học chính xác nào về công dụng này của rau bò khai. Chúng chỉ nên được sử dụng như một biện pháp hỗ trợ điều trị bệnh. Không được sử dụng rau bò khai như một vị thuốc, hay uống nước rau bò khai thay nước. Điều này có thể gây ảnh hưởng không tốt đối với sức khỏe.

3. Hỗ trợ hô hấp, giảm ho và tiêu đờm

Rau bò khai còn được sử dụng như một phương thuốc dân gian giúp làm dịu các cơn ho, giảm đờm và hỗ trợ đường hô hấp. Một số người dân miền núi thường dùng rau bò khai nấu nước uống cùng gừng, tỏi để cải thiện triệu chứng viêm họng hoặc viêm phế quản nhẹ.

Đây là lựa chọn an toàn và lành tính, đặc biệt phù hợp khi thời tiết thay đổi hoặc vào mùa lạnh. Thêm rau bò khai vào bữa ăn hàng ngày. Vừa ngon mà lại hỗ trợ tăng cường sức đề kháng, phòng ngừa bệnh tật.

4. Cải thiện tiêu hóa, giảm táo bón

Rau bò khai chứa nhiều chất xơ, giúp tăng cường hoạt động nhu động ruột và làm dịu hệ tiêu hóa. Những người hay bị đầy bụng, khó tiêu hoặc táo bón có thể ăn rau bò khai để cải thiện tình trạng.

Chỉ cần chế biến đơn giản như xào với tỏi hoặc nấu canh, rau bò khai đã giúp bữa ăn trở nên nhẹ bụng hơn rất nhiều. Tuy nhiên cũng không nên ăn quá nhiều rau bò khai. Ở mức độ vừa phải, rau bò khai tốt cho hệ tiêu hóa. Tuy nhiên nếu ăn quá nhiều, có thể gây rối loạn tiêu hóa, khó tiêu,…

5. Tăng sức đề kháng và chống oxy hóa

Với hàm lượng vitamin A, C, B1, B2 cùng các khoáng chất thiết yếu như canxi, sắt, kẽm, rau bò khai giúp hỗ trợ hệ miễn dịch, phòng tránh cảm cúm và làm chậm quá trình lão hóa.

Loại rau này đặc biệt phù hợp với người cao tuổi, người vừa ốm dậy hoặc người cần bổ sung vi chất tự nhiên. Bạn có thể bổ sung vào thực đơn cho nhóm đối tượng này với các món ăn từ rau bò khai.

Gợi ý 3 món ăn ngon từ rau bò khai

Không chỉ tốt cho sức khỏe, rau bò khai còn chế biến được nhiều món ăn hấp dẫn, dân dã nhưng đậm đà hương vị.

1. Rau bò khai xào tỏi

Nguyên liệu: 200g rau bò khai, 3 tép tỏi, dầu ăn, muối

Cách làm:

– Rửa sạch rau, chần sơ với nước sôi để khử bớt mùi khai

– Phi thơm tỏi, cho rau vào xào nhanh tay trên lửa lớn

– Nêm nếm vừa ăn, dùng nóng với cơm

Đây là món đơn giản nhất nhưng giữ trọn hương vị giòn, thơm, ngọt của rau. Món này vừa chế biến nhanh, đơn giản mà lại giữ được trọn vẹn hương vị. Nếu muốn món ăn bổ dưỡng hơn, bạn có thể xào với thịt bò, thịt lợn. Tuy nhiên, do rau nhanh chín nên bạn cần xào sơ thịt trước, sau đó xào rau. Khi rau gần chín thì cho thịt vào xào cùng để thịt vừa chín tới, không bị khô.

2. Canh rau bò khai nấu xương

Nguyên liệu: 1 nắm rau bò khai, 300g xương ống, hành khô, gia vị

Cách làm:

– Xương ninh mềm để lấy nước ngọt

– Rau chần sơ, sau đó thả vào nồi nước dùng đang sôi

– Nêm gia vị vừa ăn, thêm hành phi cho thơm

Món canh này vừa dễ ăn, vừa có tác dụng thanh nhiệt, rất phù hợp cho ngày hè hoặc người mới ốm dậy. Bạn có thể thay xương ống bằng xương sườn, gà,… cũng rất hấp dẫn.

3. Rau bò khai xào trứng

Nguyên liệu: 200g rau bò khai, 2 quả trứng gà, tỏi, dầu ăn

Cách làm:

– Xào rau bò khai trước

– Đập trứng vào, đảo đều để trứng bám quanh rau

– Nêm nếm vừa miệng, ăn nóng

Món này mềm, thơm, dễ ăn, đặc biệt phù hợp cho trẻ nhỏ hoặc người mới ăn rau bò khai lần đầu. Mùi trứng sẽ át bớt mùi đặc trưng của rau, làm món ăn hấp dẫn hơn.

Một vài lưu ý khi dùng rau bò khai

• Sơ chế kĩ rau trước khi chế biến để khử mùi. Bạn có thể thử bằng các cách như: Ngâm rau với nước muối loãng khoảng 15 phút trước khi chế biến. Hoặc vò nhẹ rau với muối sau đó đem rửa với nước cho hết mặn. Hoặc đơn giản hơn là chần sơ rau với nước sôi để khử mùi.

• Không nên ăn sống. Rau bò khai sống có mùi khó chịu, khó ăn. Ngoài ra, một số chất không được nấu chín có thể gây đau bụng, rối loạn tiêu hóa.

• Người có dạ dày yếu nên ăn với lượng vừa phải

• Phụ nữ có thai, trẻ em có thể ăn rau bò khai. Tuy nhiên, cần điều chỉnh lượng cho phù hợp, không nên ăn nhiều.

Rau bò khai không chỉ là món đặc sản núi rừng mà còn là vị thuốc quý hỗ trợ giải độc gan, lợi tiểu, làm mát cơ thể và tăng sức đề kháng. Những món ăn chế biến từ rau bò khai vừa đơn giản, vừa bổ dưỡng, rất xứng đáng để xuất hiện trong mâm cơm của gia đình bạn. Nếu bạn đang muốn đổi gió với một loại rau lạ mà tốt cho sức khỏe, đừng bỏ qua rau bò khai này nhé!

Tìm hiểu thêm: Bạn sẽ thấy yêu căn bếp của mình hơn khi mua chiếc bếp từ Lorca TA – 1006 Plus này