Bệnh sởi là một trong những bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm, dễ bùng phát thành dịch và thường gặp ở trẻ em, đặc biệt vào thời điểm giao mùa. Hiểu rõ dấu hiệu của bệnh sởi cũng như cách phân biệt bệnh này với sốt phát ban sẽ giúp phát hiện sớm, điều trị kịp thời và hạn chế biến chứng. Trong bài viết dưới đây, Lorca sẽ cùng bạn tìm hiểu cụ thể các dấu hiệu nhận biết bệnh sởi. Đồng thời, giúp bạn phân biệt bệnh sởi với bệnh sốt phát ban- một bệnh lý ít nguy hiểm hơn nhưng hay bị nhầm lẫn với sởi.

Xem thêm:

• Bạn không cần phải lo lắng về vấn đề sức khỏe khi đã biết cách làm tỏi ngâm mật ong

Bệnh sởi là gì?

Bệnh sởi là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus sởi gây ra. Đây là một trong những bệnh dễ lây lan nhất, thường xuất hiện nhiều vào mùa đông – xuân. Bệnh có thể gặp ở mọi lứa tuổi, đặc biệt là trẻ nhỏ chưa được tiêm phòng đầy đủ.

Đây là loại virus có khả năng lây nhiễm rất cao, đặc biệt trong môi trường đông người, không gian kín, và ở những người chưa được tiêm phòng.

Cụ thể, virus sởi lây lan qua:

• Đường hô hấp: Khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện, virus sẽ phát tán vào không khí qua các giọt bắn li ti.

• Tiếp xúc gián tiếp: Virus có thể tồn tại trong không khí hoặc bám trên bề mặt vật dụng trong vài giờ, người khỏe mạnh vô tình hít phải hoặc chạm vào mặt, miệng, mắt sau khi tiếp xúc sẽ bị lây nhiễm.

• Khả năng lây cao: Một người bị sởi có thể lây cho 9–18 người khác nếu không có miễn dịch (chưa tiêm vắc xin hoặc chưa từng mắc sởi).

Tỷ lệ mắc bệnh sởi cao nhất là ở trẻ từ 6 tháng đến 5 tuổi chưa được tiêm đủ vắc xin hoặc những người có hệ miễn dịch suy yếu. Bệnh thường bùng phát thành dịch vào cuối mùa đông, đầu mùa xuân hoặc khi thời tiết thay đổi.

Dấu hiệu của bệnh sởi là gì?

Bệnh sởi thường tiến triển qua 3 giai đoạn, mỗi giai đoạn lại có những dấu hiệu lâm sàng điển hình. Dưới đây là tổng hợp chi tiết các dấu hiệu của bệnh sởi theo từng giai đoạn.

1. Giai đoạn ủ bệnh (7–14 ngày)

• Người bệnh hoàn toàn không có triệu chứng gì rõ ràng.

• Tuy nhiên, virus đã tồn tại và phát triển trong cơ thể, có thể lây sang người khác qua đường hô hấp.

2. Giai đoạn khởi phát (2–4 ngày đầu) 

• Sốt cao liên tục, từ 39–40°C, kèm theo ho khan, sổ mũi, đau họng, mắt đỏ và chảy nước mắt.

• Xuất hiện hạt Koplik – những chấm trắng nhỏ trên niêm mạc má, gần chân răng, rất đặc trưng cho bệnh sởi và không có ở bệnh khác.

3. Giai đoạn phát ban (từ ngày thứ 4 trở đi)

• Ban sởi nổi theo trình tự: sau tai → mặt → ngực, lưng → toàn thân → tay, chân.

• Ban đỏ sẫm màu, nổi thành từng mảng, sờ vào hơi ráp và có thể gây ngứa nhẹ.

• Sau khoảng 4–7 ngày, ban bay dần, để lại vết thâm trên da, da khô tróc nhẹ.

Ngoài ra, người bệnh còn có thể cảm thấy mệt mỏi, chán ăn, tiêu chảy. Nếu không được chăm sóc đúng cách, sởi có thể gây biến chứng như viêm tai giữa, viêm phổi, viêm não, rất nguy hiểm, đặc biệt ở trẻ em và người có sức đề kháng kém.

Cách phân biệt bệnh sởi với bệnh sốt phát ban

Do có một số triệu chứng tương đồng, nhiều người thường nhầm lẫn giữa bệnh sởi và sốt phát ban. Tuy nhiên, hai bệnh này khác nhau về nguyên nhân, mức độ nghiêm trọng và đặc điểm ban trên da.

Tiêu chí	Bệnh sởi	Sốt phát ban
Tác nhân gây bệnh	Virus sởi (thuộc họ Paramyxovirus)	Virus Rubella, Enterovirus hoặc HHV-6
Đối tượng dễ mắc	Trẻ chưa tiêm phòng, người lớn suy giảm miễn dịch	Trẻ nhỏ, nhất là dưới 3 tuổi
Triệu chứng sốt	Sốt cao 39–40°C, kéo dài 3–4 ngày	Sốt nhẹ hơn, khoảng 38–39°C, chỉ 1–2 ngày
Biểu hiện kèm theo	Ho, sổ mũi, mắt đỏ, hạt Koplik trong miệng	Ít ho, không có hạt Koplik
Ban trên da	Ban đỏ, ráp, đậm màu, bay để lại vết thâm	Ban mịn, đều màu, bay không để lại dấu vết
Biến chứng	Có thể nặng, cần theo dõi sát	Lành tính, hiếm khi gây biến chứng

 

Một số lưu ý quan trọng khi chăm sóc bệnh sởi

• Khi có dấu hiệu nghi ngờ mắc sởi, cần đưa người bệnh đến cơ sở y tế để thăm khám và theo dõi sát.

• Cần cách ly người bệnh, giữ vệ sinh cá nhân, đảm bảo môi trường thông thoáng.

• Tăng cường dinh dưỡng, bổ sung vitamin C, cho bệnh nhân uống đủ nước.

• Theo dõi sát tình trạng sốt và các biểu hiện bất thường; nếu có dấu hiệu nặng như co giật, khó thở, li bì – cần đưa đi cấp cứu kịp thời.

• Tiêm vắc xin sởi – rubella đúng lịch là biện pháp phòng bệnh hiệu quả và lâu dài nhất.

Nhận biết chính xác dấu hiệu của bệnh sởi sẽ giúp bạn chủ động trong việc chăm sóc và phòng ngừa. Đặc biệt, phân biệt được sởi với sốt phát ban sẽ tránh được tình trạng chủ quan hoặc điều trị sai hướng. Lorca mong rằng bài viết đã mang lại cho bạn những thông tin hữu ích để bảo vệ sức khỏe của bản thân và gia đình, nhất là trong thời điểm giao mùa dễ phát sinh bệnh lý truyền nhiễm.

Tìm hiểu thêm: 15 – 17 triệu mua bếp từ nào tốt